Wariatory (przekładnie bezstopniowe)

Budowa i działanie

Wariator mechaniczny (variator, CVT – Continuously Variable Transmission) to przekładnia bezstopniowa zmieniająca przełożenie przez zmianę efektywnego promienia kontaktu elementów tocznych lub pasowych. Najczęściej spotykany typ przemysłowy: wariator płytkowy (dyskowy) – dwa stożkowe dyski ściskające klin lub pierścień toczny – obrót nakrętki regulacyjnej przesuwa element toczny i zmienia przełożenie bez zatrzymywania. Regulacja ręczna (pokrętło) lub elektryczna (serwomotor). Zakres regulacji zazwyczaj 1:5 do 1:6 przy stałej prędkości silnika. Charakterystyczna właściwość: moment wyjściowy jest stały lub rosnący przy zmniejszaniu prędkości – odwrotnie niż przy falowniku gdzie moment maleje przy niskich prędkościach.

Kiedy wariator zamiast falownika

Wariator jest lepszy od falownika gdy: wymagany jest wysoki moment przy niskich prędkościach (falownik przy 20% prędkości nominalnej daje tylko 20–30% momentu nominalnego), silnik jest standardowy bez możliwości pracy z falownikiem (silnik Ex, silnik z magnesami trwałymi), wymagana jest regulacja prędkości bez elektroniki w środowisku elektromagnetycznych zakłóceń, zakres regulacji nie przekracza 1:5 (falownik jest lepszy przy zakresach 1:10 i więcej). Wariator jest gorszy od falownika gdy: wymagana jest zdalna regulacja przez PLC/DCS, zakres regulacji powyżej 1:6, przy braku kosztów serwisu mechanicznego.

Zastosowanie

Przenośniki dozujące gdzie zmiana prędkości taśmy reguluje przepływ materiału. Mieszalniki z regulowaną prędkością mieszania w procesach chemicznych i spożywczych. Prasy i walcarki do regulacji prędkości bez zatrzymywania. Maszyny tekstylne z regulowaną prędkością przesuwu materiału. Napędy pomp dozujących przy zmiennym przepływie bez regulacji zaworowej.

Najczęściej zadawane pytania

Jak długo wytrzymuje wariator mechaniczny?

Wariator dobrze utrzymywany (regularny przegląd oleju i elementów tocznych) wytrzymuje 20 000–50 000 godzin. Główne elementy zużycia: dyski toczne (ścieranie przy dużych chwilowych obciążeniach), uszczelnienia olejowe (wymiana co 5 lat) i łożyska wałów. Olej wariatora wymieniaj co 3 000 godzin lub co rok – olej zanieczyszczony cząstkami ścierania niszczy dyski. Przy prawidłowej eksploatacji wariator jest trwalszy od silnika z falownikiem ze względu na brak elektroniki podatnej na przepięcia i harmoniczne.

Czy wariator może zastąpić motoreduktor z falownikiem przy przenośniku?

Tak, gdy zakres regulacji prędkości taśmy nie przekracza 1:5. Zalety wariatora przy przenośniku: wysoki moment rozruchowy (miękki start bez przeciążenia silnika), prosta budowa bez elektroniki, brak harmonicznych zakłócających inne urządzenia. Wada: mechaniczny element regulacyjny wymaga serwisu (olej, dyski, uszczelnienia) czego falownik nie wymaga. Przy nowym przenośniku przy zakresie do 1:5 – wariator jest konkurencyjną i godną uwagi alternatywą szczególnie w środowiskach z dużymi zakłóceniami elektrycznymi.

Dobór i dostawa

Obsługujemy klientów z Wrocławia, Dolnego Śląska i całej Polski. Zapraszamy do kontaktu – dobór techniczny, wycena i dostawa w krótkim terminie.

Wariatory Bonfiglioli seria VF, Motovario seria TA i Lenze są częściowo wymienne przy identycznych wymiarach kołnierza i wału. Przy wymianie weryfikuj zakres regulacji i prędkości wejściowe i wyjściowe – różni producenci mają różne charakterystyki przy tym samym rozmiarze.